Jouw rechten en plichten
Als zzp’er werk je als zelfstandig ondernemer. Dat betekent dat je andere rechten en plichten hebt dan een werknemer. Je bent geen werknemer van Regiebouw of van de eindklant, maar voert een zelfstandige opdracht uit op basis van de afspraken die schriftelijk zijn vastgelegd.
Binnen de werkwijze van Regiebouw worden de afspraken over de opdracht altijd schriftelijk vastgelegd. Afhankelijk van de vorm van samenwerking gebeurt dat bij tussenkomst in een raamovereenkomst met deelovereenkomst tussen jou en Regiebouw, en bij bemiddeling in een uitvoeringsovereenkomst tussen jou en de eindklant. In die overeenkomst staan de belangrijkste afspraken over de opdracht, het resultaat, de locatie, de periode, het tarief en de manier waarop de werkzaamheden worden uitgevoerd.
Jouw rechten als zzp’er
Als zzp’er heb je recht op duidelijke afspraken. Je moet vooraf weten welke opdracht je uitvoert, welk resultaat wordt verwacht, waar je werkt, voor welke periode en tegen welk tarief. Ook moet duidelijk zijn welke afspraken gelden over facturatie, werkbonnen, betaling, veiligheid, aansprakelijkheid en eventuele kosten.
Je hebt ook recht op zelfstandige uitvoering van je opdracht. Dat betekent dat je niet wordt aangestuurd zoals een werknemer. De eindklant mag aangeven welk resultaat nodig is, welke veiligheidsregels gelden en welke planning of afstemming nodig is op de bouwplaats. Maar de eindklant mag niet bepalen hoe jij jouw vakinhoudelijke werkzaamheden uitvoert alsof je onder zijn leiding en toezicht werkt.
Daarnaast heb je als zelfstandig ondernemer de vrijheid om opdrachten wel of niet te aanvaarden. Je bent niet verplicht om iedere opdracht via Regiebouw of een eindklant aan te nemen. Ook staat het je uiteraard vrij om voor andere opdrachtgevers te werken, zolang je de gemaakte afspraken nakomt.
Je hebt recht op betaling volgens de gemaakte afspraken. Daarvoor is wel belangrijk dat de werkzaamheden correct worden geregistreerd, ingediend en goedgekeurd volgens de afgesproken werkwijze. Zonder juiste registratie en goedkeuring kan facturatie en betaling niet goed plaatsvinden.
Jouw plichten als zzp’er
Tegenover deze rechten staan ook plichten. Als zzp’er ben je verantwoordelijk voor de goede uitvoering van je opdracht. Je voert het werk zelfstandig, zorgvuldig en vakbekwaam uit en zorgt dat het resultaat voldoet aan de afspraken die zijn gemaakt.
Je bent ook verantwoordelijk voor je eigen onderneming. Dat betekent dat je zelf zorgt voor je administratie, facturatie, belastingaangiften, btw-verplichtingen, verzekeringen en eventuele vergunningen of certificaten die voor jouw werkzaamheden nodig zijn. Ook zorg je ervoor dat jouw bedrijfsgegevens, zoals KvK-nummer, btw-nummer en verzekeringsgegevens, juist en actueel zijn.
Daarnaast moet je je houden aan de veiligheidsregels op de bouwplaats. Zelfstandig werken betekent niet dat veiligheidsafspraken vrijblijvend zijn. Je houdt je aan de geldende regels over veilig werken, persoonlijke beschermingsmiddelen, toegang tot de bouwplaats, werktijden en afstemming met andere partijen.
Ook ben je verplicht om wijzigingen tijdig te melden. Als de opdracht in de praktijk verandert, moet dat worden besproken. Bijvoorbeeld als je structureel andere werkzaamheden gaat uitvoeren, als de opdracht anders wordt ingericht, als je anders wordt aangestuurd dan afgesproken of als de werkzaamheden niet meer aansluiten bij de overeenkomst. Dit is belangrijk om te voorkomen dat de praktijk afwijkt van de schriftelijke afspraken.
Geen werknemersrechten, wel ondernemersvrijheid
Omdat je als zzp’er niet als werknemer werkt, heb je ook geen werknemersrechten zoals loon bij ziekte, vakantiedagen, vakantiegeld, ontslagbescherming, pensioenopbouw via een werkgever of doorbetaling bij leegloop. Daar staat tegenover dat je als ondernemer zelf je tarief bepaalt, opdrachten kunt aannemen of weigeren, voor meerdere opdrachtgevers kunt werken en zelf verantwoordelijk bent voor de inrichting van je onderneming.
Dat is precies de kern van zelfstandig ondernemerschap: meer vrijheid, maar ook meer eigen verantwoordelijkheid.
Samen verantwoordelijk voor de juiste praktijk
Regiebouw, de eindklant en jij hebben er samen belang bij dat de afspraken op papier ook in de praktijk worden nageleefd. De overeenkomst is belangrijk, maar uiteindelijk wordt vooral gekeken naar hoe er feitelijk wordt gewerkt.
Daarom is het belangrijk dat de praktijk blijft aansluiten bij de gemaakte afspraken. Dat betekent onder meer dat jij zelfstandig blijft werken, ondernemersrisico blijft dragen, niet als onderdeel van de organisatie van de eindklant gaat functioneren en niet wordt aangestuurd alsof je werknemer bent.
Ook letten we erop dat de opdracht, de duur van de samenwerking, de aard van de werkzaamheden en de manier waarop het werk wordt uitgevoerd blijven passen bij zelfstandig ondernemerschap. Als daarin iets verandert, moet dat tijdig worden gemeld. Zo zorgen we samen voor een correcte en verantwoorde samenwerking.
Als achteraf toch een dienstbetrekking wordt vastgesteld
Het uitgangspunt is dat je als zelfstandig ondernemer werkt. Toch kan het gebeuren dat de Belastingdienst, Arbeidsinspectie of rechter achteraf oordeelt dat de feitelijke samenwerking niet als zelfstandige opdracht, maar als dienstbetrekking moet worden gezien. Dat noemen we herkwalificatie.
Voor die situatie zijn in de overeenkomst duidelijke afspraken gemaakt. Kort gezegd betekent dit dat opnieuw moet worden bekeken welke fiscale, arbeidsrechtelijke en eventueel cao-rechtelijke gevolgen daaraan verbonden zijn. Daarbij kan het gaan om loonheffingen, sociale premies, pensioenbijdragen, btw-correcties en de vraag welke arbeidsvoorwaarden vanaf dat moment gelden.
Ook voor jou kunnen hier verplichtingen uit volgen. Zo kan van je worden gevraagd dat je meewerkt aan de fiscale en administratieve afwikkeling, bijvoorbeeld door het verstrekken van informatie, het corrigeren van facturen of het meewerken aan btw-teruggaaf als dat volgens de overeenkomst en de fiscale regels nodig is. Ook kunnen eerder betaalde vergoedingen opnieuw worden beoordeeld in het licht van de arbeidsvoorwaarden die bij een herkwalificatie gelden.
Daarom is het belangrijk dat de praktijk vanaf het begin klopt en ervoor te zorgen dat de opdracht blijft aansluiten bij de overeenkomst: dat voorkomt discussie achteraf. Voor de volledige afspraken hierover geldt altijd de overeenkomst.
Kort samengevat
Als zzp’er heb je recht op duidelijke afspraken, zelfstandige uitvoering van je opdracht en betaling volgens de overeenkomst. Daar staat tegenover dat je zelf verantwoordelijk bent voor je werk, je administratie, je verzekeringen, je belastingen, je veiligheid en het tijdig melden van wijzigingen.
Je werkt dus niet als werknemer, maar als zelfstandig ondernemer. Dat geeft vrijheid, maar vraagt ook verantwoordelijkheid.